Meest voorkomende tekenbeetziekte in Nederland. Een groter wordende rode of blauwrode vlek of ring kan passen bij erythema migrans; alleen een arts kan dit beoordelen.
Type verwekker: Bacterie. Voorkomen in teken (NL): ~20%.
RIVM: circa 20% (ongeveer 1 op 5), een afgerond voorlichtingscijfer; de publieksbron specificeert hiervoor geen afzonderlijk onderzoeksjaar, tekenstadium of testmethode. Stichting Tekenbeetziekten vermeldt gemiddeld 29,3% op basis van Jahfari et al. (2016): PCR/reverse line blot van 314 bij mensen verwijderde Ixodes ricinus, verzameld via huisartsen in 2007–2008 (4 larven, 167 nimfen, 135 volwassen, 8 onbekend); 92 waren Borrelia-positief. Dit is een onderzoekssteekproef, geen lokaal maximum en geen actuele, representatieve landelijke meting. Bron en methode verschillen; geen van beide percentages is een infectiekans per beet.
Jahfari et al. (2016) · PCR · 314 teken · Stichting Tekenbeetziekten
Symptomen
Mogelijke klachten zijn een groter wordende rode of blauwrode vlek of ring, koorts, gewrichtsklachten en vermoeidheid; niet iedereen heeft dezelfde klachten.
Incubatietijd
3 dagen tot 3 maanden (rode ring meestal na 7–14 dagen).
Overdracht
Borrelia kan via een besmette teek worden overgedragen. De kans op Lyme hangt onder meer af van de aanhechtingsduur en de teek. Snel verwijderen verkleint het risico, maar 24 uur is geen harde veilige grens. Verwijder een teek altijd zo snel mogelijk.
Een kleine rode vlek die binnen 24 uur na de beet ontstaat en daarna afneemt, is meestal een lokale irritatie- of overgevoeligheidsreactie. Alleen het tijdstip bepaalt de oorzaak niet. Een groter wordende of aanhoudende vlek vraagt beoordeling door een arts; deze pagina stelt geen EM-diagnose.
Behandeling
Een typisch erythema migrans (EM) is een klinische diagnose: een arts stelt die op basis van het huidbeeld en de voorgeschiedenis. Een bloedtest is dan niet nodig om behandeling te starten. Lyme wordt met antibiotica behandeld. Bij EM kan een arts bijvoorbeeld doxycycline of amoxicilline voorschrijven; zwangerschap, leeftijd, allergieën en het ziektebeeld bepalen de keuze. Azitromycine is geen algemene vervanger voor zwangeren of kinderen. Deze Lyme-behandelopties gelden niet automatisch voor anaplasmose of andere tekenbeetziekten.
Bron: NHG-Standaard Tekenbeet en erythema migrans
Algemene broninformatie, geen individueel voorschrift. Een arts bepaalt behandeling, middelen en duur. Onafhankelijke medische controle van deze profielen blijft nodig.
Naar de huisarts
Bespreek een groter wordende rode of blauwrode vlek of ring, of klachten zoals koorts, gewrichts- of zenuwklachten na een tekenbeet met een arts.
RIVM: circa 20% (ongeveer 1 op 5), een afgerond voorlichtingscijfer; de publieksbron specificeert hiervoor geen afzonderlijk onderzoeksjaar, tekenstadium of testmethode. Stichting Tekenbeetziekten vermeldt gemiddeld 29,3% op basis van Jahfari et al. (2016): PCR/reverse line blot van 314 bij mensen verwijderde Ixodes ricinus, verzameld via huisartsen in 2007–2008 (4 larven, 167 nimfen, 135 volwassen, 8 onbekend); 92 waren Borrelia-positief. Dit is een onderzoekssteekproef, geen lokaal maximum en geen actuele, representatieve landelijke meting. Bron en methode verschillen; geen van beide percentages is een infectiekans per beet. Circa 27.000 Lyme-diagnoses per jaar is de RIVM-schatting voor 2017 uit huisartsenonderzoek: ongeveer 25.500 met erythema migrans en 1.500 met andere verschijnselen van verspreide Lyme. Het is geen actuele jaarlijkse EM-registratie.
Risico-indicatie per provincie
Deze kaart geeft gebiedsgebonden informatie en geen individuele medische risico-inschatting.
Indicatieve ziektespecifieke risicoklasse: Zeer ruime aanwezigheidsindicatie (Drenthe).
Dit is voorlichting en geen medisch advies. Alle tekenbeetziekten
© 2026 Dominic Smith Advies. Alle rechten voorbehouden.